Adetlerimiz

Korgun ilçemizin sevilen simalarından çok saygıdeğer abimizin büyük emekler vererek hazırlamış bulunduğu “Kıssadan Hisseler” ve “A’dan Z’ye Güzel Sözler” kitaplarından ve yazılarından büyük bir feyz aldığım çok muhterem Ziraat Y.Mühendisi Tahsin Yılmaz’ın Yeşil Korgun gazetesinde yazmış bulunduğu ADETLER yazısını kendi köşemde yayınlamaktan büyük onur duyduğumu, sevgili ağabeyimizin bundan sonraki yaşantısında sağlık, mutluluk, huzur dolu bir yaşam dilerim.

Necati Keskin 01.KASIM.2014

A  D  E  T  L  E  R

Adetler kanunlardan daha güçlüdür, Son çıkan “Yeni” kanun önceki kanunu cerh edebiliyor, Adetlerin kaldırılması hemen bir anda olmamaktadır. Bu hal adeta Einstein’ın izafiyet teorisi kadar zordur, Aynı zamanda adetler toplumun hemojen yapısını da korumaktadır. Bu konunun eskisi ve yenisi yoktur. Zamanın şartları hüküm fermanıdır.

Yenilik eskisinin noksanlıklarını da içine alarak günün ihtiyaçlarına cevap verilmesi halidir. Korgun ilçesindeki evimden ilçe merkezindeki Büyük camiye gitmek üzere yürüdüğüm caddede, aşağıdan gelen otonun geçmesini beklediğini zannettiğim yolun sağ kenarında duran bir bayanın araba geçtiği halde hala olduğu yerde kımıldamadan ayakta durduğunu gördüm. O an çocukluk zamanımı hatırlayarak bu bayanın benim kendi bulunduğum yerden geçmemi beklediğini farkına vardım eskiden erkeğin önünü fütursuzca çiğneyip geçmek bir nevi saygısızlık sayılıyordu. Bu durumu bilen kamil (olgun) erkekler, o kadının evinde ocakta kaynayan tenceresi olacağı veya beşikteki çocuğun ağlamakta olduğunu düşünerek önünden geçmeyen kadına uzaktan ise el işareti, yakınında ise sesli olarak geçiş ruhsatının verildiğini biliyoruz.

Bazı katı şahısların geçmeyi dengesizlik sayarak yavaş yürüme şekli ile sert davrandıkları biliniyordu. Şimdi Anadolu’da bu saygılıların sayısı kelaynak kuşları kadar bile kalmamıştır.  Bu işin ileri ve gericilik konusu düşünülmeden “sayanın sevileceği” bilinmelidir.

Günümüzde kadının önde olması fizikidir. Evvelinde ise erkeğin sevgi kaynağı olan kalp daha ileride olmaktadır.

Gericiliği düşünenlere karşı asrın büyük şairi Necip Fazıl Kısakürek’in ifadesiyle “eğilipte iki bacak arasından geriye doğru bakıldığında ilericilerin nereleri göreceği umumun malümudur” ilericilik etik dışı ve hiçte etik olmayan bazı hanımların aksesuar diye göbeklerine boncuk takmaları ve vücutlarının bazı yerlerine dövme yaptırarak toplum içinde gezmeleri ihlaslı gençlere kötü örnek olmaktadır. Hiçbir konuda aşırıya varılmadan orta noktalarda karar kılınmalıdır.

Her milletin kendini millet yapan bir takım kültürel ve moral değerleri vardır. Bunlar tutuculuk veya gericilik değil muhafazakârlığın güzelliklerinden sayılır. Doğunun berdel ve töreleri daha katıdır. Aşiret ve ağalıkta “maraba” sistemi hakimdir. Anadolu ağasında ise ekmeği yenir, sözü dinlenir ve iş bitirici zihniyet hakim olmaktadır. Amerikan gençliğinin sandalyeye bacak bacak üstüne atarak oturduğunda, karşısındaki babasına ayakkabısının numarasını okutması (kötü örneği) şükürler olsun Anadolu’da geçerli değildir. Eskilerin ahlaki olmayan bu durumlara “Edep yahu” dediklerini çoğumuzun bildiğini zannediyorum. Bilmek iyi de onu pratikte faydalıya çevirmenin verimliliği düşük oluyor.

Bu güzelliklerden bir kısmını kutsal günler ve bayramlarda yaşanması bölge insanlarını daha mutlu kılarak; sevgi ve muhabbetle dinamik gücün husulüne vesile olmaktadır. Mukaddes değerlere zarar vermeyen adetlerin korunması temennisiyle sağlık ve başarılar dilerim.

Tahsin Yılmaz=>Ziraat Y.Mühendisi & Korgun Büyük Mahalle